آیین دوست یابی

اسلام برای دوستی و انتخاب دوست، سفارش های زیادی دارد و دوستی با افرادی را تشویق و از دوستی با افرادی نهی کرده است. برخی از عنوان های فرعی موضوع «دوست و دوستی» به این شرح است:

راههای شناخت دوست، مرزهای دوستی ، ادامه ی دوستی، قطع دوستی، انگیزه های دوستی، آداب معاشرت با دوستان و حقوق دوست که برای هر یک آیات و روایات بسیاری است و ما به گوشه ای از آنها اشاره می کنیم:

** اگر در شناخت کسی به تردید افتادید، به دوستانش بنگرید که چه افرادی هستند «فانظروا الی خلطائه»^(۱)

** تنهایی از رفیق بد بهتر است.^(۲)

** از پیامبر (ع) پرسیدند: بهترین دوست کیست؟ فرمود: کسی که دیدارش شما را به یاد خدا بیندازد، و گفتارش به علم شما بیفزاید و کردارش یاد قیامت را در شما زنده کند.^(۳)

** حضرت علی(ع) فرمود: هنگامی که قدرتت از بین رفت، رفقای واقعی تو از دشمنان شناخته می شوند.^(۴)

** حضرت علی(ع) فرمود: رفیق خوب، بهترین فامیل است.^(۵)

** در حدیث آمده است: دوستت را در مورد غضب، درهم، دینار و مسافرت آزمایش کن.اگر در این آزمایش ها موفق شد، دوست خوبی است.^(۶) در شعر شاعران نیز درباره ی دوست و دوستی، بسیار سخن به میان آمده و به معاشرت و همنشینی با دوستان خوب بسیار سفارش شده است؛

همنشین تو از تو به باید      تا تو را عقل و دین بیفزاید

و از همنشینی با دوستان بد مذمت شده است، رفیق بد به مار خوش خط و خالی تشبیه شده است که زهری کشنده در دورن دارد؛

تا توانی میگریز از یار بد       یار بد بدتر از مار بود

مار بد تنها تو را بر جان زند     یار بد بر جان و بر ایمان زند

یا دوست بد به ابر تیره ای تشبیه شده است که خورشید با آن عظمت را می پوشاند؛

با بدان منشین که صحبت بد      گرچه پاکی تو را پلید کند

آفتاب بدین بزرگی را      پاره ای ابر ناپدید کند

*********************************

پی نوشت:

۱- بحار، ج۷۴، ص۱۹۷

۲- بحار، ج۷۷، ص۱۷۳

۳-تفسیر قرطبی

۴-غررالحکم

۵-غررالحکم

۶-بحار، ج۷۴، ص۱۸۰

*********************************

برگرفته از کتاب؛ دقایقی با قرآن (براساس تفسیر نور)؛ محسن قرائتی