تعلیم و تربیت

تعلیم و تربیت

تعلیم وتربیت غالبا با هم استعمال می شوند، به طوری که گویا یک معنا دارند؛ در صورتی که هر یک از آنها دارای مفهومی غیر از مفهوم دیگری است. تعلیم در لغت به معنای یاد دادن و آموزش است و تربیت به معنای پرورش و نشو و نها دادن بکار می رود.

تربیت در فرمایشات مقام معظم رهبری: تربیت به معنای رشد و نمو و حرکت شیء به سمت هدف و غایتی است که آن شیء کمال خود را باز می یابد و برای مثال تربیت یک نهال، یا یک بوته گل، به این معناست که ما این نهال یا این بوته گل را رشد و نمو بدهیم تا برگ و بار پیدا کند و میوه بدهد و ضمن اینکه خود این نهال یا بوته، از لحاظ ظاهری و جسمی و زیبایی باید شکل کامل خودش را پیدا کند میوه اش هم باید میوه سالم و شیرینی باشد.

بنابراین وقتی تربیت را اینگونه معنا کنیم وسعت زیادی پیدا می کند و مستلزم این می شود که ما انسان را چگونه و به چه شکلی رشد و نمو بدهیم تا از هر جهت کامل بشود. یعنی انسان دارای سلامت جسمی همراه با عقل و سلامت فکری و پرورش علمی و اخلاقی باشد و یک انسان کامل بشود.

تفاوت تربیت با تعلیم از دیدگاه مقام معظم رهبری:

در مورد تربیت باید توجه کنیم که منظور از تربیت فقط فراگیری نیست، بلکه بالاتر از فراگیری یک چیز دیگری وجود دارد که آن تربیت به معنی خاص است؛ چون تربیت در اصطلاح عام، شامل تعلیم هم می شود. پس تربیت در اصطلاح خاص چیزی غیر از تعلیم است و تعلیم یه معنی یاد گرفتی است، اما تربیت به معنای شدن و به شکل خاصی درآمدن و یک هویت درست و مطلوبی را پیدا کردن است که شامل تربیت های اخلاقی، تربیت های دینی و به اصطلاح تزریق اخلاقیات در وجود انسانی می شود و لذا آدمی که صبر، شجاعت یا حلم را با تربیت یاد می گیرد، این آدم مثل کسی است که از رحم مادر شجاع یا حلیم به دنیا آمده باشد. یعنی خصیصه شجاعت و حلم جزو طبیعت او می شود.

البته تعلیم و تربیت نباید جدا باشد بلکه تعلیم باید با تربیت آمیخته باشد ولی تربیت پیش از تعلیم انسان را به حرکت در می آورد. اگر تربیت نیاشد، بصیرت انسان به کمک او نمی آید.

اهمیت تعلیم و تربیت از منظر مقام معظم رهبری:

مسئله فرهنگ و تعلیم و تربیت مسئله اول در نظام ماست. در بلندمدت هیچ چیز به اندازه تعلیم و تربیت اهمیت ندارد. نقش معلم و مربی در جامعه ما نقش طراز اول است؛ در حقیقت سنگر مبارزه با کفر و ظلم و استکبار جهانی و قلدری شیاطین سیاسی علم در همین سنگر مدرسه و تعلیم و تربیت و فرهنگ است. قدر تعلیم و تربیت و سنگر فرهنگی را بدانید…. بسیاری از مسائل قطعی هستند و مسئله آموزش و پرورش یک مسئله دائمی و همیشگی و در حقیقت قاعده نظام جمهوری اسلامی ایران است.